Waarom de iPhone 16e een dure toegangskaart tot Apple’s AI is

Ping! Het is altijd weer even schrikken. Mijn eigen apparaten staan steevast op de stille modus, maar zodra je deze gloednieuwe reviewtelefoon opstart, tettert de eerste de beste melding vrolijk over het bureau. En bij het intikken van het wifi-wachtwoord is het meteen raak: pok, pok, pok. Review-exemplaren draaien nu eenmaal op de fabrieksinstellingen. Het doet me beseffen dat het best weer even wennen is, zo’n smartphone-review. Hoewel ik er in de loop der jaren honderden heb getikt, stamt mijn laatste wapenfeit uit de zomer van 2020 met een POCO-toestel. Vlak daarvoor had ik de iPhone SE uit 2020 nog onder de loepen. Dat was destijds de absolute instapper van de line-up, een rol die vandaag de dag is weggelegd voor deze iPhone 16e.

Je kunt je oprecht afvragen waarom de 16e überhaupt het levenslicht heeft gezien. Het antwoord laat zich samenvatten in twee woorden: Apple Intelligence. Het Amerikaanse bedrijf liep recentelijk tegen een gigantische inschattingsfout aan – misschien wel de pijnlijkste hardware-misser sinds antennagate in 2010. Apple is jarenlang veel te conservatief geweest met het inbouwen van werkgeheugen bij de iPhone 13, 14 en 15 (inclusief enkele Pro-modellen). Het pijnlijke gevolg is dat die toestellen simpelweg de spierballen missen om Apple’s nieuwe AI-functies soepel te draaien, terwijl het bedrijf die technologie juist als het absolute fundament voor de toekomst van zijn besturingssystemen ziet. Omdat Apple al die oudere modellen natuurlijk niet in één klap uit de verkoop wil halen, is de 16e een noodzakelijke tussenpaus: het is het goedkoopste model in de huidige stal dat wél overweg kan met de AI-snufjes.

De prijs van de ‘goedkoopste’ iPhone

Echt goedkoop kunnen we hem met een startprijs van 719 euro niet noemen. Historisch gezien ligt dat bedrag flink hoger dan we van Apple’s instapmodellen gewend zijn.

Als je puur naar de kale cijfers kijkt, is de instap-iPhone fors in prijs gestegen. Toch vlakt dat verschil wat af als je de bedragen omrekent naar euro’s van nu. Bovendien krijg je bij de 16e standaard 128GB opslagruimte, waar je het vroeger met een schamele 32GB of 64GB moest doen. Aangezien Apple traditioneel al snel honderd euro rekent voor een opslag-upgrade, is de prijs onder aan de streep redelijk in lijn met het verleden.

Afscheid van Qualcomm: De C1-modem

Er is nog een zwaarwegende technische reden voor het bestaan van dit toestel. Apple wil wanhopig af van Qualcomm. Hoewel dat bedrijf met afstand de beste mobiele modems op de markt bakt, kunnen de twee techreuzen elkaar niet luchten of zien. De iPhone 16e markeert daarom een belangrijk moment: het debuut van Apple’s in-house C1-modem. Dat is een gedurfde stap, want de spoeling van modemfabrikanten is extreem dun. Buiten partijen als Samsung en MediaTek, die modems in hun eigen socs integreren, is het ontwerpen van zo’n chip verschrikkelijk complex – vraag dat maar aan Intel, dat er in 2019 definitief de handdoek voor in de ring gooide. Apple blaast echter hoog van de toren en claimt dat deze C1 de zuinigste iPhone-modem tot nu toe is, met in de praktijk vaak net iets sneller 5G. Of dat op de Nederlandse netwerken ook echt het geval is, blijkt uit onze accutests (met dank aan Belsimpel, die dit reviewtoestel beschikbaar stelde).

Een ongemakkelijke positie in de line-up

Hoewel de C1-modem zijn werk doet, de hardware rap is en de accuduur voor dit formaat absoluut prima scoort, is de 16e simpelweg een aanrader voor vrijwel niemand. Apple heeft net iets te veel weggesneden om de prijs te drukken:

• Camera’s: Je moet het doen met één enkele (en zeker niet de beste) camera op de achterkant. Een ultragroothoek- of telelens schittert door afwezigheid.

• Connectiviteit: MagSafe-accessoires kun je in de la laten liggen, en door het ontbreken van ultrawideband-ondersteuning werken ook AirTags niet met de volledige precisie.

• Scherm en laden: Het display is op zich niet slecht, maar een 60Hz-paneel met de helderheid van een paar generaties terug voelt gedateerd aan. Tel daar het tergend trage opladen bij op, en het totaalplaatje wringt.

Het prijsverschil met de reguliere iPhone 16 is simpelweg te klein om deze concessies te rechtvaardigen. Bovendien tik je voor nagenoeg hetzelfde geld een iPhone 15 op de kop, die op bijna alle fronten completer is. De gemiddelde consument is beter af met die 15, een tweedehands 15 Pro, of door gewoon door te sparen voor de standaard 16.

De olifant in de kamer: RAM en iOS 27

De tekortkomingen van de 16e leggen bovendien een fundamenteler pijnpunt bloot dat de komende jaren alleen maar groter wordt. Ja, deze telefoon draait Apple Intelligence, maar de échte, zware on-device AI-modellen eisen simpelweg meer bandbreedte. Apple heeft achter de schermen bepaald dat 12GB werkgeheugen een harde eis is voor de meest geavanceerde Siri AI-functies.

Dit verklaart de sterk gefragmenteerde ondersteuning die we verwachten in het toekomstige iOS 27. De generaties van de iPhone 11 tot en met de 15 draaien de software straks wel, maar zonder enige AI. De iPhone 15 Pro en de voltallige 16-reeks (inclusief deze 16e) pakken de basale Apple Intelligence mee, maar missen de pure rekenkracht voor het zwaarste lokale model. Pas als je investeert in een iPhone 17 Pro of de aanstaande iPhone Air, ontgrendel je alle nieuwe features.

Het lijkt erop dat Apple deze scheve verhoudingen op termijn wel gaat dichttimmeren. Investeringsnotities van KB Securities wijzen erop dat de gehele iPhone 18-lijn eindelijk de overstap maakt naar 12GB geheugen. Tot die tijd voelt de iPhone 16e vooral als een overhaaste pleister op een bloedende wond: een dure, uitgeklede toegangskaart tot een ecosysteem dat pas over een paar generaties echt volwassen is.

Over de auteur

Lennert Janssens

Author

Bekijk alle berichten